Planetarium software

Planetariumsoftware is applicatiesoftware waarmee een gebruiker de hemelsfeer op elk moment van de dag, en met name 's nachts, op een computer kan simuleren. Dergelijke applicaties kunnen zo eenvoudig zijn als het weergeven van een sterrenkaart of hemelkaart voor een specifiek tijdstip en locatie, of zo complex als het renderen van fotorealistische beelden van de hemel.

Hoewel sommige planetariumsoftware uitsluitend bedoeld is voor gebruik op een pc, kunnen andere applicaties worden gebruikt om te communiceren met en telescopen of planetariumprojectoren te besturen. Optionele functies kunnen onder meer het invoegen van de baanelementen van kometen en andere recent ontdekte hemellichamen omvatten.

TERUG

Planetariumsoftware simuleert de nachtelijke hemel en creëert virtuele 3D-weergaven van sterren, planeten en deep-sky-objecten vanaf elke locatie, tijd of datum. Bekende gratis open-source opties zijn Stellarium (realistisch, gebruiksvriendelijk, Windows/Linux/macOS) en Celestia (voor 3D-ruimtereizen). Deze tools maken sterrenkijken, telescoopbesturing en educatief onderzoek mogelijk. Laten we enkele paketten even onder de loep nemen ...

Cartes du Ciel

Cartes du Ciel ("CDC" en "SkyChart") is een gratis en open source planetariumprogramma voor Linux, macOS en Windows. Met de update naar versie 3 is Linux toegevoegd als doelplatform, is de licentie gewijzigd van freeware naar GPLv2 en is het project verhuisd naar een nieuwe website.

CDC biedt de mogelijkheid om computergestuurde GoTo-telescoopmontages te besturen, is ASCOM- en INDI-compatibel en ondersteunt de UCAC-catalogi van de USNO en ESA Gaia-gegevens, samen met tal van andere catalogi en hulp-programma's.

De "rode lamp"-functie is handig bij het gebruik van de software buiten op een laptop in het donker.

Volgens de programmeur, Patrick Chevalley, werd het als freeware uitgebracht omdat "ik liever zie dat amateurs hun geld uitgeven aan een nieuw oculair dan aan astronomiesoftware".

Chevalley heeft ook een maanatlasprogramma gemaakt, Virtual Moon Atlas, dat eveneens gratis en open source software is.

Digital Universe Atlas

Digital Universe Atlas is een gratis open-source planetarium-applicatie, beschikbaar onder de voorwaarden van de Illinois Open Source License, en draait op Linux, Windows, macOS (10.5 en hoger), AmigaOS 4 en IRIX.

Het is een zelfstandige 4-dimensionale ruimtevisualisatie-applicatie, gebouwd op de programmeerbare Partiview-datavisualisatie-engine, ontworpen door Stuart Levy van het National Center for Supercomputing Applications (NCSA) als onderdeel van het Virtual Director-project van de NCSA, een virtueel choreografieproject. Het Virtual Universe Atlas-project werd gelanceerd door het Hayden Planetarium van het American Museum of Natural History met aanzienlijke programmeer-ondersteuning van de National Aeronautics and Space Administration (NASA) en Stuart Levy. De database maakt gebruik van de National Virtual Observatory.

Net als Celestia en Orbiter, en in tegenstelling tot de meeste andere planetariumtoepassingen, biedt Digital Universe de mogelijkheid om de ruimte te visualiseren vanuit locaties buiten de Aarde.

Celestia

Celestia is een realtime 3D-astronomieprogramma dat in 2001 is ontwikkeld door Chris Laurel. Het programma stelt gebruikers in staat om virtueel door het universum te reizen en gecatalogiseerde hemellichamen te verkennen. Celestia fungeert ook als planetarium, maar de gebruiker is niet beperkt tot het aardoppervlak, zoals bij andere planetariumprogramma's zoals Stellarium. Celestia kan objecten van verschillende schalen weergeven met behulp van OpenGL.

Celestia is beschikbaar voor AmigaOS 4, Linux, macOS, Microsoft Windows, Xbox, iOS, VisionOS, en Android. Celestia is ook beschikbaar op FreeBSD als binair pakket en als port. Het is gratis en open source software, uitgebracht onder de GNU General Public License.

Celestia-versies 1.6.4 en ouder tonen de Hipparcos-catalogus (HIP) met 118.322 sterren en een samengestelde catalogus van sterrenstelsels, terwijl versie 1.7.0 naast de Hipparcos-sterren ook sterren uit de Tycho-2-catalogus bevat, met enkele gegevens van Gaia, waardoor het aantal sterren oploopt tot meer dan 2 miljoen.

HNSKY

HNSKY, ofwel Hallo Northern Sky, is een gratis en open-source planetariumprogramma voor Linux, macOS, Microsoft Windows en Raspberry Pi waarmee de nachtelijke hemel gesimuleerd kan worden. Het wordt geleverd met verschillende modules in andere talen dan Engels, talloze astronomische catalogi, conversie-programma's en tools, en diverse sterrendatabases.

HNSKY werd in 1998 ontwikkeld door de Nederlander Han Kleijn, die de applicatie nog steeds ontwikkelt en onderhoudt. Het is beschikbaar in zowel 32-bits als 64-bits versies.

Oorspronkelijk een eenvoudig planetariumprogramma, is de functionaliteit ervan uitgebreid met de mogelijkheid om computergestuurde GoTo-telescoopmontages te besturen. Het is ASCOM- en Instrument Neutral Distributed Interface (INDI)-compatibel en ondersteunt de USNO CCD Astrograph Catalog (UCAC)-catalogi van het United States Naval Observatory en de Gaia-gegevens van de European Space Agency.

KStars

KStars is een gratis en open-source planetariumprogramma, gebouwd met de KDE Frameworks. Het is beschikbaar voor Linux, BSD, macOS en Microsoft Windows. Een lichte versie van KStars is beschikbaar voor Android-apparaten. Het biedt een nauwkeurige grafische weergave van de nachtelijke hemel, vanaf elke locatie op Aarde, op elke datum en tijd. De weergave omvat tot 100 miljoen sterren (met extra toevoegingen), 13.000 deep-sky objecten, sterrenbeelden uit verschillende culturen, alle 8 planeten, de zon en de maan, en duizenden kometen, asteroïden, satellieten en supernovae. Het heeft functies die aantrekkelijk zijn voor gebruikers van alle niveaus, van informatieve hypertextartikelen over astronomie tot robuuste besturing van telescopen en CCD-camera's, en het vastleggen van waarnemingen van specifieke objecten.

KStars ondersteunt instelbare simulatiesnelheden om fenomenen te bekijken die zich over lange tijdschalen afspelen. Astrocalculator kan worden gebruikt voor astronomische berekeningen, zoals het voorspellen van conjuncties en maansverduisteringen, en het uitvoeren van vele andere gangbare astronomische berekeningen.

Stellarium

Stellarium is een gratis en open-source planetarium, gelicentieerd onder de voorwaarden van de GNU General Public License versie 2 of een latere versie, beschikbaar voor Linux, Windows en macOS. Een mobiele versie van Stellarium, genaamd Stellarium Mobile, is beschikbaar voor Android en iOS. Deze versies hebben een beperkte functionaliteit en missen enkele functies van de desktopversie. Alle versies gebruiken OpenGL om een realistische projectie van de nachtelijke hemel in realtime weer te geven.

Stellarium Mobile is een afsplitsing van Stellarium, ontwikkeld door enkele leden van het Stellarium-team. Het is momenteel gericht op mobiele apparaten met Symbian, Maemo, Android en iOS. Een aantal van de mobiele optimalisaties zijn geïntegreerd in het hoofdproduct van Stellarium.